Korte zinnen
Voetnoten
Schrijf actief
Vermijd tangconstructies
Korte zinnen
Lange zinnen kunnen leiden tot ingewikkelde constructies en zelfs fouten. Vaak kun je lange zinnen 'in stukken hakken'. Elke zin bevat dan één boodschap. Een handreiking: ga uit van gemiddeld twaalf woorden per zin.
Vergelijk de volgende zin:
Naar aanleiding van het plan dat de heer Pietersen gisteren met u besproken heeft, bevestig ik u bij deze dat u heeft toegezegd dat u alsnog de ontbrekende stukken bij ons inlevert. (32 woorden)
Met deze versie:
Gisteren sprak u met de heer Pietersen over uw plan. U hebt met hem afgesproken dat u de ontbrekende stukken alsnog bij ons inlevert. (10 en 14 woorden).
Voetnoten
Soms kun je de zin ook korter maken door verwijzingen in een voetnoot te zetten. Hierbij kun je denken aan titels van onderzoeksrapporten die je aanhaalt, of een verwijzing naar wetsartikelen.
Bijvoorbeeld:
De VN-commissie voor Milieu en Ontwikkeling stelde in 1987 in haar zogenaamde Brundtland-rapport dat duurzame ontwikkeling aansluit op de behoeften van het heden zonder de mogelijkheden van toekomstige generaties om in hun eigen behoeften te voorzien in gevaar te brengen. (40 woorden)
Duurzame ontwikkeling sluit aan op de behoeften van het heden zonder de mogelijkheden van toekomstige generaties om in hun eigen behoeften te voorzien in gevaar te brengen. (27 woorden; in een voetnoot vermeld je vervolgens: Brundtland-rapport van de VN-commissie voor Milieu en Ontwikkeling.
Meer over het gebruik van verwijzingen in voetnoten vind je bij de Nederlandse Taalunie.
Schrijf actief
Schrijf actief en voorkom een passieve stijl. Lijdende zinnen met de werkwoorden 'worden' en/of 'zijn' lezen niet prettig. Bovendien maken ze je tekst onpersoonlijk.
Dus niet:
Dit verzoek is doorgegeven aan de Dienst Informatie en Administratie (DIA).
Maar bijvoorbeeld:
Wij hebben dit verzoek doorgegeven aan de Dienst Informatie en Administratie (DIA).
Passieve zinnen kun je vaak herschrijven vanuit het perspectief van de lezer (zie ook: De lezer centraal)
Dus liever niet:
Uw zienswijze kan gedurende vier weken schriftelijk naar voren worden gebracht.
Maar bijvoorbeeld:
U kunt uw zienswijze gedurende vier weken schriftelijk naar voren brengen.
(Nog duidelijker is: U kunt uw mening schriftelijk inzenden. Daarvoor heeft u vier weken de tijd.)
Vermijd tangconstructies
Tangconstructies ontstaan als schrijvers erg veel informatie in één zin willen stoppen. Woorden die bij elkaar horen komen dan te ver uit elkaar te staan. Daardoor is de zin minder goed leesbaar.
In het volgende voorbeeld horen de vetgedrukte delen bij elkaar:
De nieuwe afspraak is dat als de Bestuursdienst met een opzegtermijn van twee maanden de overeenkomst opzegt de gemeente geen schadeloosstelling hoeft te betalen.
Je lost dit probleem eenvoudig op door de bijzin naar achteren te plaatsen:
De nieuwe afspraak is dat de gemeente geen schadeloosstelling hoeft te betalen als de Bestuursdienst met een opzegtermijn van twee maanden de overeenkomst opzegt.
